'NoData' not found in DataDic
حنا
               
گل حنا
Impatiens به خانواده Balsaminaceae تعلق دارد كه بومي اكثر نواحي گرمسيري موجود در نيمكره شمالي كره زمين هستند. در بين گونه هاي نسبتا متنوع اين گياه، برخي به دليل زيبايي گلهايشان بيش از ديگران به عنوان گياهاني زينتي مورد توجه و كشت و كار قرار گرفته اند كه گروهي از آنان گياهاني يكساله هستند و گلهايشان را در اوايل تابستان توليد كرده و با شروع سرماي فصول پاييز و زمستان از بين مي روند و گروهي ديگر چند ساله هستند كه البته در صورت مساعد بودن شرايط آب و هوايي مي توانند در سراسر سال گل بدهند. انواع مختلف اين گياه از نظر ارتفاع، اندازه برگها و گلها و همچنين تعداد گلبرگها و شكل گل مي توانند با يكديگر متفاوت باشند.

مثلا اگرچه در برخي از ارقام گل حنا، گلها به شكل شيپوري كوچك هستند اما برخي ارقام نيز گلها، شكل و فرم شيپور مانند را ندارند و طوري مسطح هستند كه شبيه گل بنفشه هستند و يا اگرچه بسياري از انواع اين گياه ، گلها 5 عدد گلبرگ دارند اما در برخي انواع (بخصوص نمونه هايي كه با نام انگليسي Busy lizzie شناخته مي شوند) نيز گلها به قدري پُرپَر هستند كه همانند گل رزي كوچك و مينياتوري به نظر مي رسند. گاهي نيز تمامي نمونه هاي اين گياه با نام Touch-me-not (من را دست نزن) شناخته مي شوند زيرا ميوه هاي كپسول شكل اين گياه در اثر تماس دست به شكل ناگهاني باز شده و بذرها به چند متر دورتر مي افتند. از ساير اسامي اين گياه در زبان انگليسي مي توان به impatient, jewelweed, snapweed, walleriana, ambiguously, balsam اشاره كرد.

چه گونه هايي از گل حنا بيش از ديگران به عنوان گياهي زينتي كشت و كار مي شوند؟

از بين گونه هايي كه در بالا به آنان اشاره شد دو نمونه I.walleriana و I.hawkeri بيش از ديگران مورد توجه و كشت و كار قرار گرفته اند و همچنين و با استفاده از برنامه هاي اصلاح نژاد بخصوص دو رگه گيري انواع پُر پَر اين نمونه ها نيز بدست آمده است.به همين دليل توضيحات بيشتري در رابطه با اين دو گونه در ادامه مي آورم.
   

I.hawkeri

اين نوع از گل حنا چون اولين بار در كشور گينه نو مورد توجه قرار گرفت در زبان انگليسي با نام New Guinea Impatient شناخته مي شود. اين گياه اصولا از گل حناي معمول يعني I.walleriana گلها و برگهايي بزرگتر دارد و مي توان گفت كه اصولا اين نمونه در مقايسه با ساير انواع گل حنا بزرگتر است و بيشتر به حالت مستقيم و ايستاده رشد مي كند تا اينكه ساقه هاي آن بر روي زمين قرار گيرند. حدودا به ارتفاع 45-30 سانيتمتر مي رسد و در همين حدود نيز مي تواند فضا را (به شكل عرضي) اشغال كند. گلهاي اغلب انواع اين گياه 5 عدد گلبرگ دارند و رنگهاي آن در مقايسه با گونه I.walleriana محدودتر است و بخصوص در رنگهاي نارنجي و قرمز وجود دارند. همچنين اين نمونه آفتاب بيشتري را مي تواند تحمل كند. I.hawkeri معمولا به عنوان گياهي چند ساله نگهداري مي شود و روش اصلي تكثير آن قلمه گيري و كاشت قلمه است.
  

I.walleriana

اين نمونه از گل حنا كه در زبان انگليسي با نام Busy Lizzie ، Balsam و همچنين Impatiens خوانده مي شود بومي شرق آفريقا از كشور كنيا تا كشور موزامبيك است و اگرچه اصولا گياهي چند ساله است اما اغلب به عنوان گياهي يكساله تحت كشت و كار قرار مي گيرد. ارقام مختلف اين گياه بين 15 الي 60 سانيتمتر طول دارند و بر اساس ارتفاع آنان را در سه گروه كوتاه قامت( 25-20 سانيتمتر)، قامت متوسط(30-25 سانتيمتر) و بلند قامت(60-30 سانتيمتر) قرار مي دهند. برگهاي اين گياهان 12-3 سانتيمتر طول و 5-2 سانتيمتر عرض دارند . گلها نيز 5-2 سانتيمتر قطر دارند و برخي از آنان تنها 5 عدد گلبرگ دارند و برخي ديگر گلبرگهاي زيادي دارند كه آنان را شبيه گل رزي كوچك و مينياتوري كرده است. رنگ گلها نيز متنوع تر از گونه I.hawkeri است و به رنگهاي سفيد، سوسني، ارعواني، صورتي ، قرمز و نارنجي. وجود دارد. سايه بيشتري نسبت به I.hawkeri نياز دارد و به همين دليل گاهي با نام Shade impatiens نيز خوانده مي شود و روش اصلي تكثير آن كاشت بذر است.

شرايط نگهداري از گل حنا

آبياري: اين گياه به خاكي مرطوب و آبياري منظم نياز دارد اما نبايد اجازه داد كه خاك خيس و غرقابي شود زيرا چنين شرايطي موجب پژمردن و از بين رفتن گياه خواهد شد.خشكي كشيدن گياه نيز موجب كاهش گلدهي و ريزش برگهاي گياه مي شود.

نور: اين گياه مكاني پر نور و روشن را دوست دارد اما بايد آن را به دور از نور مستقيم آفتاب نگهداشت . تابش مستقيم نور آفتاب به خصوص در طي روزهاي گرم منجر به سوختن نوك و حاشيه برگها و ريزش گلها مي شود. البته در مورد نمونه هاي چند ساله كه در طي روزهاي سرد پاييز و زمستان در محيط داخل خانه نگهداشته مي شوند مي توان در طي صبح هنگام تا ظهر از تابش مستقيم نور آفتاب بهره برد. همچنين لازم به ياد آوري است كه برخي از گونه هاي اين گياه بخصوص I.hawkeri نسبت به ساير انواع آفتاب بيشتري را مي توانند تحمل كنند با اين وجود آنان نيز گياهاني سايه دوست محسوب مي شوند و نبايد در معرض آفتاب كامل قرار بگيرند. به همين دليل گاهي اين گونه را با نام Shade impatiens نيز مي شناسند زيرا كمتر از ديگر انواع نور آفتاب را تحمل مي كند.

دما: هنگام رشد و گلدهي بهتر است كه دما در طي شب به زير 16 درجه نزول نكند و در طي روز نيز حداكثر دما تا 23 درجه قابل قبول است. افزايش دما موجب كاهش گلدهي و ريزش گلها مي شود به همين دليل هر مقدار كه مكان كاشت گياه از سايه بيشتري برخوردار باشد و به دور از اشعه مستقيم آفتاب باشد ، عمر گلها نيز طولاني تر خواهد بود.

خاك: به خاكي با زهكش خوب نياز دارد كه بعد از آبياري ، آب اضافه از آن خارج شود و خيس و غرقابي نماند. همچنين گل حنا تا حدود خاك اسيدي را دوست دارد بنابراين مي توان در تركيب بستر كاشت از پيت ماس نيز استفاده كرد. فاصله گياهان در بستر كاشت در باغچه 30-20 سانتيمتر است.

تكثير: از قلمه و بذر مي توان براي تكثير اين گياه استفاده كرد. I.hawkeri را معمولا با قلمه و I.walleriana را با استفاده از بذر تكثير مي كنند. براي گرفتن بذر اين گياه صبر كنيد تا كپسولهاي موجود بر روي گياه ، تغيير رنگ بدهند. سپس آنها را از گياه جدا كنيد. براي بيرون آوردن بذرها نيز فقط كافي است كه كپسولها را كمي فشار دهيد تا بذرها بيرون بيايد البته اگر در هنگام انجام اين عمل دست خود را درون كيسه پلاستيكي نگهداريد از پرت شدن و پراكنده شدن بذرها جلوگيري مي كنيد. براي كاشت بذر از بستري سبك كه به خوبي رطوبت را نگه مي دارد همانند مخلوط كوكوپيت+ پرلايت و يا خاك برگ+ شن و يا هر تركيب ديگري كه سبك است استفاده مي شود. ابتدا بستر كاشت را به خوبي مرطوب كنيد و سپس بذرها را بر روي سطح بستر خاك پخش كنيد. براي حدود 2 روز روي بذرها را نپوشانيد و بعد از دو روز لايه بسيار نازكي از خاك را بر روي بذرها قرار دهيد . دو روز اول براي نور ديدن بذرها و شكستن خواب آنان است(از نور مستقيم آفتاب پرهيز كنيد. نور محيط كافي است) اما بعدا بذرها به محيطي تاريك براي جوانه زني نياز دارند. همچنين توجه داشته باشيد اگر ميزان خاكي كه بر روي بذرها مي ريزيد زياد باشد و يا به بيان ديگر بذرها در خاك مدفون شوند يا به خوبي جوانه نمي زنند و يا گياهچه هايي ضعيف توليد مي كنند. برخي از پرورش دهندگان بر روي ظرف محتوي بذرها ، لايه اي كاغذ آلومنييم مي كشند تا محيط آنان كاملا تاريك شود. البته در طي اين مدت نبايد از آبياري بذرها غافل شد و بهتر است كه به منظور جلوگيري از جابجا شدن بذرها در زمان آبياري، از غبارپاشي آب به شكل روزانه بر روي بذرها استفاده كرد و بعد از جوانه زدن بذرها روش معمول آبياري را استفاده كرد. دماي مورد نياز جوانه زني بذرها 23-21 درجه سانيتگراد است و جوانه زني بذرها 21-14 روز طول مي كشد. بعد از جوانه زني بذرها مي توان كاغذ آلومينيم را برداشت . براي تهيه قلمه نيز ميتوان از ساقه هاي گياه قلمه هايي به طول 10-7 سانيتمتر تهيه كرد. در زمان تهيه قلمه، برش را از زير ناحيه اي كه برگ وجود دارد بزنيد. تمامي برگها را بحز دو عدد برگ بالايي قلمه ، حذف كنيد. قلمه را در بستري سبك همانند مخلوط خاك برگ+كوكوپيت بكاريد. بسياري از قلمه هاي اين گياه حتي در آب نيز ريشه مي دهند. ظرف حاوي قلمه ها را در مكاني به دور از نور مستقيم آفتاب و با دماي حدود 21 قرار دهيد و براي حفظ رطوبت بيشتر و كمك به ريشه زايي قمله ها مي توانيد يك كيسه پلاستيكي شفاف را بر روي گلدان حاوي قلمه ها قرار دهيد.

هرس: گاهي ساقه هاي اين گياه بسيار بلند و بدون گل مي شود كه در اين حالت مي توان نيمي از طول ساقه را كوتاه كرد تا علاوه بر تحريك رشد ساقه هاي جانبي ، گياه به توليد گل بيشتر تحريك شود. البته توجه داشته باشيد كه ساقه ها نبايد به كمتر از 15-10 سانتيمتر كوتاه شوند.

آفات و بيماري: از آفات معمول اين گياه مي توان به شته ، مگس سفيد ، كنه تارعنكبوتي و تريپس اشاره كرد. وجود اين آفات منجر به كاهش رشد گياه، عدم گلدهي، زردي و ريزش برگسار مي شود. از مهمترين بيماريهاي اين گياه نيز مي توان به سفيدك پودري گل حنا اشاره كرد كه در طي آن در پشت برگها پوششي سفيد رنگ تشكيل مي شود و برگها به سمت پايين خم مي شوند ، زرد مي شوند و گياه كوتاه قامت باقي مي مانند. براي شناسايي اين گياه هر چند وقت يكبار پشت برگها را بررسي كنيد تا ببينيد اين پوشش سفيد رنگ وجود دارد يا خير .گياه آلوده را سريعا جدا كرده از بين ببريد از آن خاك مجددا براي كاشت گل حنا استفاده نكنيد. ساير بيماريهاي قارچي همانند لكه برگي قارچي كه موجب بروز لكه هايي تيره رنگ بر روي برگها مي شود به دليل آبياري بيش از اندازه و رطوبت ماندگار بر روي برگها شيوع مي يابد.از ديگر بيماري هايي قارچي مي‌توان به بلايت بوترتيس Botrytis Blight اشاره كرد كه اين بيماري نيز علاوه بر گلها برگهاي اين گياه را تحت تاثير قرار ميدهد. جالب اينجا است كه برگهاي اين گياه در اثر اين بيماري ممكن است رنگين و حتي زيبا به نظر برسند اما به هر حال اين يك بيماري است و بايد با قارچكش مناسب درمان شود.

1393/12/06
۱۳۹۶ سه شنبه ۲۸ شهريور
معرفی کتاب
معرفی کتاب
اوقات شرعي
تعداد بازدیدکنندگان امروز 12 تعداد بازدیدکنندگان دیروز 4 تعداد کل بازدیدکنندگان تا امروز 15010 تعداد کاربران بر خط 0 تعداد کاربران لاگین بر خط 1
Powered by DorsaPortal